Achternaam kiezen voor je kind

Krijg je alleen (zonder partner) een kind, dan krijgt het jouw achternaam. Krijg je samen met je partner een kind, dan zijn er verschillende opties voor de achternaam: 

• achternaam van de moeder;
• achternaam van de vader of duomoeder (de partner van de zwangere moeder);
• beide achternamen, in de volgorde die jullie willen. 

Wat mogelijk is en hoe je dit regelt, hangt af van jullie situatie.

Getrouwd of geregistreerd partnerschap 

Ben je getrouwd of hebben je partner en jij een geregistreerd partnerschap? Dan krijgt jullie kind automatisch de achternaam van de vader. Of bij twee vrouwen: de achternaam van de duomoeder.  

Wil je jullie beide achternamen aan je kind geven? Of alleen die van de moeder uit wie het is geboren, terwijl jullie getrouwd zijn? Dan moet je dit regelen bij de burgerlijke stand op het gemeentehuis. 

Niet getrouwd en geen geregistreerd partnerschap 

Krijg je samen met je partner een kind, maar zijn jullie niet getrouwd en hebben jullie geen geregistreerd partnerschap? Dan krijgt je kind automatisch de achternaam van de moeder uit wie het is geboren. Wil je dat je kind de achternaam van de vader of duomoeder krijgt, dan moet die het kind erkennen. 

Twee vaders

Krijg je als mannenstel een kind, dan heeft het bij de geboorte de achternaam van de moeder. Als de vaders het kind adopteren, kiezen ze de achternaam van het kind bij de rechter. Een andere optie: een van beide vaders erkent het kind en geeft dan samen met de moeder de keuze voor de achternaam door.

Volgende kinderen

Als jullie samen al een kind hebben, krijgt de nieuwe baby dezelfde achternaam. Dit gaat automatisch als je geboorteaangifte doet.

Sinds 1 januari 2024 kan je ervoor kiezen om je kind je eigen achternaam en de achternaam van je partner te geven. Jullie kind krijgt dan dus een dubbele achternaam. Ouders kiezen hier bijvoorbeeld voor omdat ze het belangrijk vinden dat hun kind beide familienamen krijgt. 

Als jullie beide achternamen willen geven, kies je ook de volgorde van de namen. Heeft één van jullie al een dubbele achternaam? Dan moet je kiezen welke van die twee namen je doorgeeft. Je mag een kind niet meer dan twee achternamen of naamdelen geven. 

Een voorbeeld: 

De moeder heet Zonneberg-De Vries. De vader heet Jansen. Dan zijn dit de opties voor de achternaam van hun kind: Zonneberg-Jansen of De Vries-Jansen. Dit mag niet: Zonneberg-De Vries-Jansen.

Ben je getrouwd of heb je een geregistreerd partnerschap en wil je dat jullie baby de achternaam van je partner krijgt? Dan hoef je niks te doen. Bij de geboorteaangifte gebeurt dit automatisch. Wil je dat jullie kind jouw achternaam of jullie beide achternamen krijgt? Dan kan je dit vóór of na de geboorte regelen: 

• Voor de geboorte: je gaat tijdens de zwangerschap samen naar het gemeentehuis om de achternaam te kiezen. Je krijgt dan een akte van naamskeuze. Die kan je partner meenemen naar de geboorteaangifte. Jij hoeft dan niet zelf mee. 
• Na de geboorte: je kiest de achternaam bij de geboorteaangifte. Daarvoor moet je samen met je partner naar het gemeentehuis. 

Ben je niet getrouwd en hebben jullie geen geregistreerd partnerschap? Dan kan je partner jullie kind erkennen. Daarbij kunnen jullie ook de achternaam kiezen. Dit kan je al voor de geboorte regelen op het gemeentehuis. Hier lees je hoe het erkennen van een kind gaat. 

Andere momenten waarop ouders de achternaam van hun kind kunnen kiezen: 

• als ze met elkaar trouwen;
• bij een adoptie;
• bij een gerechtelijke vaststelling van ouderschap. Dat betekent dat de rechter vaststelt wie de vader of duomoeder is. Dit kan alleen wanneer de moeder of het kind hierom vraagt. Hier vind je meer informatie. 

Broers en zussen dezelfde achternaam 

Belangrijk om te weten: je kiest de achternaam bij je eerste kind. Alle kinderen die daarna komen, krijgen automatisch dezelfde achternaam. Dit geldt niet als je eerste kind stil geboren is (voor of tijdens de bevalling overleden). Dan mag je bij het tweede kind opnieuw de keuze maken.

Je kan het beste goed nadenken over de keuze van de achternaam van je kind. Het is meestal lastig en duur om dit later weer te veranderen. Hier zijn een paar mogelijkheden voor: 

• Als jullie trouwen. Op de trouwdag mogen jullie opnieuw de achternaam van je kind(eren) kiezen. 
• Als je kind 18 wordt. Je kind kan dan zelf een officiële naamswijziging regelen bij Dienst Justis. Dit kost geld.
• Na een scheiding. Hiervoor moet je een verzoek indienen bij Dienst Justis of bij de rechter. Beide ouders moeten toestemming geven. Dit proces kost geld en duurt lang.

Sinds 1 januari 2024 kunnen ouders hun kind hun beide achternamen geven. Was je kind toen al geboren? Als de geboorte na 1 januari 2017 was, geldt er een overgangsregeling. Dat betekent dat je je kind soms toch beide achternamen kan geven. Er zijn wel wat voorwaarden. Je kan dit navragen bij je gemeente. Daar kunnen ze je vertellen wat er mogelijk is in jouw situatie.

De achternaam van je kind is alleen een naam. De achternaam heeft geen invloed op: 

• ouderlijk gezag (wie mag beslissen over het kind);
• rechten en plichten van de ouders;
• erkenning van het kind;
• alimentatie (als het over geld gaat na een scheiding);
• voogdijschap (als iemand anders het gezag over een kind krijgt).